Ibisigo Nyabami-BIKWAKWANYA-MPAKANIRE BUGONDO

MPAKANIRE BUGONDO = J’EXPLIQUERAI AU LEOPARDE

Dans ce poème Ikobyo, Bikwakwanya déjà trop âgé, déclare au roi Mutara II que les infirmités de sa vieillesse ne lui permettent plus de se présenter régulièrement à la Cour. C’est son dernier poème offert au roi et il mentionne de multiples victoires remportées contre le Burundi et contre les régions du Nord.

Mpakanire Bugondo ubugome namugirira

Rugamba, Rugogwe rwa Rugaba,

Yaduhaye Inziraguhindurwa ya Mpabuye.

Mahungu yishinzaga Mahinguka,

05 Na we Buhanzi ari i Bworoha-mbavu.

Nandetse ak’Umugabe, Mugera-kurya

Wa Mugera-riba wa Mutazibima,

Sinarabira Umututsi ukunda.

Narabukiye ukorera i Rukanda-mbaga

10 Akuye Nkubira i Bwanga-kuyamera,

Yavuze ko ziza ho inkobwa

Inka z’i Muteguka,

Mwegura-kare wa Nkoreza ya Rukabuza

Inka yashinganye

15 Ncitse imyambi ya Rugwe.

Jyewe ndi umubanza w’inziza

Nzogera ya Nzany-umuheto ya Rubazi,

Sinzitindanye iza Ngenda ya Ruyege.

Ndi mu nzu nziza ya Bizinzo

20 N’izigiye ntazimiye,

Himye Kizima

Mwanzimurira iki.

Uwo ni umuhigo wabaye muhire

Muhirwa wa Muhozi wa Mutabavutsa,

25 Waganutse i Rugana-nganzo.

Ni umuhanga urogeye

Ubwo wanuye Rurara,

Nza Ruraramba i Rukira-nenge.

Ng’uwo Cumbi rya Nyabacuzi

30 Nyiri icumu ricura inkumbi,

Rya Mbangira ya Mbabazi

Yasobanura ingabo i Mwambarira-juru.

Ng’uwo Rubanguka-kurusha

Twararanye impundu ku Rwama-shyira,

35 Twiyereka imbere ya Rwaya-matsiko.

Hanyuzwe Rukabuza

Na Rukangura-nteko rwa Munini,

I Mugari na Nyankobe hakwiwe imirinzi.

Mu bakuru bari kera nta nkemwe

40 Aba none nta mwituto

Mu mataba ya Muyeba.

Bone n’ubwo ngandamiwe n’intege

We Ntaho ya Ntahije abato

Sinakwitiginyuye urantegere.

45 Uzambere mu ngoro Nyirangendutse,

Nkubwire Makuka

Ko wakenkemutse i Kirangika-musatsi.

Nta rusaku, ni urusobane rw’impundu

I Mpunga ya Nyirabiraro,

50 Zashimye urugori za Rugenzi.

Nkubwire ameza uganirirwa

Ku Rugarura-mvura rwa Bitondo,

Abagabe ba so baragutashya.

Bagushimiye amacumu

55 Bishikiro rya Mushika-buta,

N’i Bwendera-mbavu bwa Mbabariye.

N’abandi b’i Cyamayugi, Mwagirwa

Ku Cyera-mitwe nta gishyika

Ku Rwishyira-ejuru.

60 N’i Bukangane bwa Nsamira ya Busage,

N’izo mu Bwenda-maguru bwa Mugara.

Yaziteranije zose Muteri i Mutondo,

Ari yo itetse na Nkuku

I Ntaho ya Musuku.

65 Nguko uko imfizi nzima yizihira se.

Impinga ya Cyenda-mutari na Kidatoboka

Izagiye kare zironka umugabo.

Nguko uko inkwano zironka umugeni,

Muhoratuje baguturumbya ibyaro.

70 Nguko uko uruhame ruhingamira amahanga

I Ruhagarara-nkobe rwa Nyiraruhingo,

Ntarwanye kumuhimura.

Nguko uko yabiciye amahembe.

Mugeyo wa Nyamigongo

75 Ihariwe ingaju,

Nguko uko yabinze Mugara.

Umugana w’ingoma,

Musabwa akaziharira ku Cyiha-mihana,

Izo Nzeru z’i Kiviri

80 Zikaba ingendutsi.

Nguko uko yabikuye i Busabwa,

Musabwa wa Samukondo

Abica amakungu.

Ye Bamanura ba Rubango

85 Rubanguka yahanze,

Ari bo azegurira ibihumbi.

Ye bene inka iranga izindi

Rugango azaba i Ruganirwa,

Rubimbura iyo amaze kwimura intati

90 Ararunga n’abatamba,

Bakamutera urugwiro.

Ariko nguko uko nagakose amahame

I Mpagazi ya Marorerwa,

Mugeyo izivugira aho.

Related Posts by Categories