Bang Media

Shakisha kuri ino site

pa

Ibisigo Nyabami- Ndamira-ABATABAZI BAGIRA UBATEMERA

ABATABAZI BAGIRA UBATEMERA = LES GUERRIERS ONT BESOIN DE DEFFRICHEUR

Par ce poème de la catégorie « Ibyanzu », Ndamira vient au secours de son père Muhabura. En effet, après l’intervention de Bagorozi, le roi Rujugira commençait à pencher la balance vers la thèse du camp adverse. Dans son argumentation, Ndamira utilise l’image du défrichage de forêt pour la culture et répartit les tâches entre le défricheur qui abat la forêt et aplanit le terrain ainsi que le cultivateur qui vient après pour cultiver et planter sur une terre déjà préparée. Il établit donc un ordre de procession et refuse l’ordre de primauté. En clair, les deux sont nécessaires et complémentaires, mais le Mucengeli a une priorité dans l’ordre de procession. En d’autres termes, « Imana irafashwa » : Imana est la cause principale, les hommes sont la cause seconde, instrumentale, ministérielle.

Abatabazi bagira ubatemera,
Batemera ba Mutamwa wa Bitero
Mu gutabara.
Yajya iyo ahimira abamutera
005 Bagatema inzira,

Ngo ajye gutera i Mutangira-bitobyi.
Harya abonwa n’Imana ibona Umwami
Bagendukira b’Umwami wa Mwezambuga,
Ajya iwa Mweru kujya kuganza.
010 Zikabona Umwami nyiri ukwima ingoma,

Zikamubonako ikimara k’ingoma,
Zikagwiza imirishyo.
Abikora barya babanza ubavunjira,
Bavunja ba Manyura
015 Ya Munyazi wa Munyaga-nyana,

Agana Migabwe i Bunyabungo.
Yajya iyo acucura abamunywanira,
Tukavunja aho anyura
Munyagirwa wa Munyambo wa Ngozi.
020 Ikabyarwa n’ikiranga

Kibyara ikirezi kima,
Baherekeza ba Kirezi
Kirara ayizindukanye i Buzikama.
Akabyara ikirezi Nyiri inyonga,
025 Akavukaho umucengeli w’ikizatanga ingoma

Agatanga amagara.
Urwango rwaba rwabyutse,
I Rubyukirankobe rwa Nkumburwa
Na Nyirankumbuye-urugendo,
030 Umurishyo wa Karinzobe

Ugahamagara abacubya urwango
Ukabimira imbere.
Uwo akaba mukuru w’intwari
Z’i Ntonde ya Nyirabitugu,
035 N’ i Tondanyoni iwa Nyangwe.

Kandi akaba na se abasumba
Ubwo akabasumba du na bwo.
Are data Mutagandanwa
Weho ukomatanya imbonwa n’inkwakuzi,
040 Ukabitwara inzira imwe.

Iyo intambara yagimbye
Amagambo ageze imagume,
Abagabe bashyamiranye kwakana ingoma,
Bati : reba indongozi y’abatabara
045 Yagizwe urutsiro n’Imana.

Iyo ikagimbura ibintu
Inka n’ingoma zikabona inzira,
Abazima bazirimo,
Abazimu bo mu banzi akabarimarima.
050 Ababisha ntibacane ngo wake bagapfa,

Igihugu cyabo kikagererezwa buzima

Haragimbye ingabo zihabwa imbonwa.

Umunsi w’i Butagumbaha,
Aha Rugumimbere

Rwa Rugumya-ngabo rwa Murega-nshuro
055 U Bunyakisho arabugerereza.


Haragimbye urubanza rw’igihugu,
Atanga Musare ikimara mu musara
Musabwa wa Nyiransamira
Agura ukweza kwa Rubanda.
060 Ngo nihere amasaka ihaje Nyagisaka,

Aho ibyiruye Cyurira-ngeri cya Rugereka,
Nsamira ya Nyamusirikwa ngo aze
Acurike abanzi ba Ruyenzi.

Haragimbye ingabo zihabwa imbonwa,

Umunsi w’ i Bugarura-mvura
065 Ngarurirabavuna ya Garuk- ubavune

Ya Kivuna-ngoma cya Mivuna,
Avuna se mu cyago i Cyozantago.
Icumu ry’ibihugu byose
Ryabyukiye Rubyutsa-mihigo
070 Akaricubisha Ruhiga.
Ingoma iza kumugomba
Ngo niyihanize ab’i Mbogo kuza ukundi,
Na none ntibaragahigima abo Banyabungo.
Aho itangiye Nyamutwara
075 Baratsirikwa barahera,

Abene Cwa bacika aho.
Urya munsi intwari ivunjirwa n’imbonwa
Mu mbuga y’ingoma,
Ngozi ajya gukura Ndagura ku ngoma.
080 Urya munsi ikimara kibyara igikwiye,

Mu Bukubira-nkuba bwa Nyirankubira na Nkuruba,
Ari we se wa Kanzobe Karimungeri.
Iyi ngoma mwumve ko yayicengereye,
Akayiheta imfura n’imfizi
085 Mwayimwangira kuki ?

Haragimbye ingabo zihabwa imbonwa,

Umunsi w’i Buheterwamitsi
Muheta-magorora wa Muheta-kare
Wa Karega ka Muhima-mbogo,
Ingoro yazigoroye mu Ndoha.
090 Yajya gutuma yo ibitero

Agacumita imana ibona Zuba,
Akanyaga Sera Nsamira.
Nakubwira ko imbonwa yambika urukinga
Na we undi akagenda agaragara, i Mugarura-mvura
095 Wa Ngaruyingabo na Nyiringame,

Naho wowe ukagama ngo umenye inganzo.
Inganzo se ikaba hehe ko uzambanywe ?
Uwabonywe n’IMANA ahora amanura !
Nakubwira uko IMANA ihita mu batesi,
100 Igatora uwo itabaro rigenderaho,

I Mugenda-nguye wa Nyirangendo na Nyiri-ingabe,
Wowe ukabeshya ngo ngaye abantu ?
Ngaye nde se jye
Nkubwiye ko ari Yo ibahitamo,
105 Iyaremye bose MUREMA-BINTU IYI.

Ikabahita mwo, nk’umunsi ibahita mwo,
Umunsi twari i Butaminura,
Aho Mutamwa Tanagisha rya Mutega-bicu,
Iraterwa kiba amashinga.
110 Ya mashinga uko bishingiye iwa Rubuga,

Ngo atajya kubyutsa ijosi
I Rujombora-ngabo.
Ibintu iyo biva n’iyo bijya,
Aho bifite se nkuru
115 Yabyiguze bisumbana

Bigasumbana na byo.
Jyewe ngize nti iki,
Ngize nti : yahise mu Baca-rutsiro,
Mwebwe bene ibiti biremwa mwo urutsiro,
120 Kwa Mutsinda-mbogo na Nyiramutsirika-nkonji.

Na we ukabitongana mwo Nyamutora,
Utaramya imbonwa n’inkwakuzi
Ukabitwara inzira imwe.
Ngaho tora ingabo
125 Ujye kuzimya urwango rwa Muzora.

Erega Umugabe ujya gutsinda
Aba afite ikimara,
Utakironse anyagwa ingoma
Bagashorera byose,
130 Aho yabaga we akahimuka.

Dore ba Bagunama !
Umwami uganza aba afite imbonwa
Ategetse ayibonye mu bagabo,
Na we utayibonye agahenurwa.
135 Uzarore iwa bene Ngoga

Are bagwa umujyo umwe.

Related Posts by Categories



Sem comentários:

Enviar um comentário

 

BANG Quotes

Top News

Urwenya