Bang Media

Shakisha kuri ino site

pa

Ibisigo Nyabami- Ntibanyendera-INKOVU ICITSE IRUSHYA ABAVUZI

INKOVU ICITSE IRUSHYA ABAVUZI = LA CICATRICE DECHIREE EMBARRASSE LES GUERISSEURS
Ce poème est dans la catégorie’“Ibyanzu”. Il constitue une réponse satirique à Musare, qui attaquait les partisans du prince Gatarabuhura compétiteur des son frère Mibambwe III Sentabyo. Ce sont ces partisans qui ont soudoyé Ntibanyendera pour répondre à Musare. Passant à l’attaque, ce poème accuse Musare d’avoir empoisonné Kigeli III. Son argumentation était de dire : comment se fait-il qu’il est le seul dans ce pays à savoir que Ndabarasa est mort de la coupure d’un nerf de sa jambe ? C’est cette cicatrice qui est sous-entendue dans le titre de ce poème. Il faut donc noter que c’est ce témoignage qui constitue l’unique pièce à témoin de la cause du décès de Kigeli III Ndabarasa, une mort tragique ! Musare serait l’auteur de cette « chirurgie » fatale tentée pour soulager les douleurs atroces de son maître sous ses propres ordres. De là, le prétexte pour ses ennemis était tout trouvé pour l’accuser de régicide ! Le poème que nous allons lire est une satire qui essaie d’habiller cette calomnie.


Inkovu icitse irushya abavuzi n’abacunnyi,
Mwebwe bene amacumu
Ya Macumbi na Nyirabicuba,
Ntimucikwe na Nyakayonga.
05 None yirabuye murimbure Musare
Uwo ni we waroze Serukonya,
Muribuke inzigo.
Uwo si wa Mugabe wakarabirwaho n’abamukamira,
We Mukanza wa Mukorera-nshotsi
10 Izi nka Musare akamirwa aherezwa zirasesa.

Nyirazo yamurazaga mu kinyage,
Ikibi yahoze akuta
Gikora mu ngoma imbere.
Ubukomere bubi bukura umuntu ku Mwami,
15 We Mukereranya wa Nyamukangura

Na Mukuba-mbone wa Karankana i Mukarana.
Baramenye batazera amagara
Ngaba bene umuntu bari hano,
Ngaba bene Fungira ya Fora ya Ngo-dufukure
20 Ntagende muramusumire.

Ni bo abangaba aruzi,
Iyi mbaga iri mu nzu umu
Baragira ngo umuzane.
Urya Mwami uriho urushya
25 Aho twamukurishya.

Ahasigaye muramenye
Mudahora nabi namwe

Nguyu uwatumaga Rubanda iza imuremerewe
Turaraba mu Rubumba
Rwa Nyamiriro na Nyamarebe,
Umutara wose turatamarirwa.

Ahasigaye muramenye
Mudahora nabi namwe

30 Nguyu uwatunoshaga ubwuma, Bwoba-buke,
Ku Rutwarirwa-ngemu rwa Nyakimamura na Kidakamwa,
Umwami yageze mu bukombe
Uwo mwaka ntituragaseka awutwirabuza mwo.

Ahasigaye muramenye
Mudahora nabi namwe

Nguyu uwatumye aberana
35 Adashyikirije se iminyago,

Avanye mu bindi bihugu,
Mihunga ya Rushya rwa Mushyo-mu-mugongo,
Ishyira aryambaye ararisibya.
Yari mu nama y’icyatwambuye Ndabarasa
40 Si ukuvuga bwose

Ngira ngo bazi urushiko.
Ahasigaye muramenye
Mudahora nabi na mwe

Nguyu uwatamirizaga urugo rwa Rukatsa,
Ku Rutarira rwa Nyiramuhanyi
Ruhinda ingoma ibihumbi.
45 Abwirwa n’iki ko Mitanago ajya gutanga,

Kandi ngo ajye i Munanira
Mwami w’urugamba wa Nyirarugero na Rwango-ruke,
Uwamubwiye iryo uwo akamuzana.
Uyu Mwami nabakumire
50 Ejo bataroga kabiri

Igituma bazi iryo bamwanduza na we.

Ahasigaye muramenye
Mudahora nabi na mwe

Nguyu uwayagizaga Rugumira ingata ya se,
Ku Ruganda rwa Nyagihama,
Yashyinguwe ku museso.
55 Ni hahandi mwambariraga uruhu ku ndiga,

Muri ku Mwami i Ndorwa
Gataro mwenda kumukebera.
Rero ni uko mwagize nka Forongo
Mwahaze nk’umuguta,
60 None mukitwarira inkoni.

Ntibarogose barya iribakuzaho
Ngo bakamirwe izi nka,
Jyewe ndavuze ndihoreye
Aho mbwiye umugabo.

Ahasigaye muramenye
Mudahora nabi na mwe

65 Nguyu uwateye inshuti y’u Rwanda ku mutima,

Nyiri izi nka
Ziririranwa ntizakamwa.
Nguyu uwatumye ruba itongo
Aje gusura ko rubyuka
70 Aho murora iki gisambo,

None aje gusega igaburo iwa Yuhi.
Bushyike yari ayizi Musare
Sinzi ibindi bikomero yisigaga,
Ngo aze, arashishwa Nkwanzi,
75 Ajya ku nkingo Nkubira.

N’umuhungu we Ruhiyumukomba rwa Mukonji,
Umukongoro wo kwanga Ndahiro
Avuka mu nzu umwo.
Nyabuna icyo namuhaye singifite
80 Namuhaye ingoma, Ngunda ya Karimunda,

Maze agapfa acagaguritse ibinyita,
Cyangwa igituntu kikamusenyura,
Irya nzirwa yahoze rwibirana
Rukazingiranayo.

Related Posts by Categories



Sem comentários:

Enviar um comentário

 

BANG Quotes

Top News

Urwenya